Γνώσεις

Ποιοι είναι οι καλικάντζαροι

Οι Καλικάντζαροι είναι δαιμονικά όντα της λαϊκής παράδοσης, που κυκλοφορούν τις νύχτες από 25 Δεκεμβρίου ως 6 Ιανουαρίου (Δωδεκαήμερο των Χριστουγέννων) στη Γη και ενοχλούν ή βλάπτουν τους ανθρώπους. Η λαϊκή φαντασία τους θέλει άσχημους και βρωμερούς, με μακριά αχτένιστα μαλλιά και σουβλερά νύχια και διάφορες σωματικές παραμορφώσεις.

Οι καλικάντζαροι, σύμφωνα με τις λαϊκές δοξασίες, ήταν άνθρωποι, που από την κακή τους τύχη έγιναν καλικάντζαροι, είτε γιατί γεννήθηκαν το Δωδεκαήμερο (γι’ αυτό οι γυναίκες δεν πρέπει να συλλαμβάνουν κατά τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή και να γεννούν κατά το Δωδεκαήμερο) είτε επειδή ο παπάς δεν διάβασε σωστά τα λόγια της βάφτισής τους είτε επειδή πέθαναν τα Χριστούγεννα είτε επειδή αυτοκτόνησαν είτε επειδή ο φύλακας άγγελός τους είναι αδύναμος και δεν μπορεί να τους προστατεύσει από τα κακά δαιμόνια.

Οι καλικάντζαροι κάθονται όλο το χρόνο στα έγκατα της Γης και με τσεκούρια πασχίζουν να κόψουν το δέντρο που την κρατάει. Όταν η Γη κοντεύει να πέσει, έρχεται η παραμονή των Χριστουγέννων και ανεβαίνουν στον επάνω κόσμο, για να μην τους πλακώσει και αρχίζουν να πειράζουν τους ανθρώπους. Όμως ο Χριστός, που εν τω μεταξύ έχει γεννηθεί, ξανακολλάει το δέντρο και όταν οι καλικάντζαροι, τα Θεοφάνεια, επιστρέφουν στα έγκατα της Γης, αρχίζουν και πάλι από την αρχή.

Κατά τη διάρκεια του Δωδεκαημέρου οι καλικάντζαροι προσπαθούν να χωθούν στα σπίτια. Τότε ανακατεύουν τα πράγματα, λερώνουν τις τροφές και κάνουν έξαλλες γιορτές. Η τροφή τους αποτελείται από σαύρες, φίδια, βατράχους, σκουλήκια και ποντικούς, όμως δεν λένε όχι αν βρουν λουκάνικα και τηγανίτες, κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Οι νοικοκυρές για να προστατευτούν ακολουθούν διάφορα τεχνάσματα. Δεν σβήνουν το τζάκι, θυμιατίζουν, χαράζουν σταυρούς στις πόρτες και βάζουν ένα κόσκινο στην καμινάδα. Οι καλικάντζαροι αρχίζουν να μετρούν τις τρύπες, δεν τολμούν, όμως, να ξεστομίσουν το «τρία», της Αγίας Τριάδας, έτσι το μέτρημά τους περιορίζεται στο «ένα-δύο, ένα-δύο», μέχρι που ξημερώνει και κρύβονται.

Οι καλικάντζαροι είναι ιδιαίτερα επικίνδυνοι στην ύπαιθρο, όπου παίρνουν τους διαβάτες και τους βασανίζουν. Παραμονεύουν κυρίως στις ρεματιές, στα τρίστρατα και κοντά στους δρόμους που οδηγούν σε μύλους. Αν κάποιος πέσει στα χέρια τους, μπορεί να τους ξεγελάσει λέγοντάς τους ιστορίες και παραμύθια γιατί οι καλικάντζαροι δεν είναι και πολύ έξυπνοι.

Οι καλικάντζαροι φεύγουν για τα έγκατα της γης την παραμονή των Θεοφανείων, με τον πρώτο αγιασμό των υδάτων.

Πηγή: http://www.sansimera.gr

Γνώσεις

Μπεφάνα, η ιταλική παράδοση των Θεοφανείων

Νύχτα έρχεται η Μπεφάνα, δεν χωράει αμφιβολία, και μαζί με τους Τρεις Μάγους, έρχεται για να διώξει με μια σκουπιά την περίοδο των Χριστουγέννων. Από πού, όμως, προέρχεται η παράδοση της Μπεφάνα; Αυτή η χαρακτηριστική λαϊκή μορφή της Ιταλίας ίσως έχει τις ρίζες της σε αρχαίες παγανιστικές παραδόσεις, τις οποίες στη συνέχεια κληρονόμησαν οι Ρωμαίοι. 

ΣΤΟ ΣΚΟΥΠΟΞΥΛΟ ΚΑΒΑΛΑ. Τις δώδεκα νύχτες που ακολουθούν το χειμερινό ηλιοστάσιο, μια περίοδος αφιερωμένη σε εορτασμούς για την αναγέννηση της φύσης, οι άνθρωποι πίστευαν ότι μυστήριες γυναικείες φιγούρες πετούσαν πάνω από τα χωράφια, για να ευλογήσουν τις μελλοντικές σοδειές. Οι γυναίκες αυτές ανήκαν στο επιτελείο της ρωμαϊκής θεότητας Diana, αντίστοιχης με την Άρτεμη των αρχαίων Ελλήνων, θεάς του κυνηγιού και της βλάστησης. Από εδώ πρέπει να προήλθε ο μύθος της γριούλας που πετάει στο σκουπόξυλο καβάλα.

Η μορφή της ρακένδυτης γριούλας μπορεί να αντιπροσωπεύει τον χρόνο που πέρασε, τον παλιό, τον τελειωμένο. Σύμφωνα με άλλους, μπορεί να αντιστοιχεί στη φτωχική και σκληρή χειμωνιάτικη φύση. Τέτοια είναι και η Πέρχτα ή Μπέρχτα, μια αναμαλλιασμένη και ρακένδυτη γριά με τεράστια πόδια, που την υποδέχονται σε μερικές περιοχές της Αυστρίας και της Γερμανίας – και, μάλιστα, ακριβώς τις δώδεκα ημέρες μετά τα Χριστούγεννα.

Διαδεδομένη είναι η συνήθεια να καίνε ρακένδυτα ανθρώπινα ομοιώματα για την Πρωτοχρονιά σε πολλές πόλεις της Ιταλίας και της Ευρώπης, ενώ ακόμα και η σκούπα αποτελεί σύμβολο κάθαρσης, καθαρισμού, αναγέννησης. Το γεγονός ότι η Μπεφάνα, με την πάροδο του χρόνου, απέκτησε τη μορφή στρίγγλας μπορεί να οφείλεται είτε στη ανάμιξη αυτού του εθίμου με το Χάλογουιν είτε στην καταδίκη από τον Χριστιανισμό κάθε παγανιστικού συμβολισμού, με την κατηγορία σατανικής επήρειας.

Η λέξη Μπεφάνα μπορεί να προέρχεται, σύμφωνα με κάποιες θεωρίες, από την ελληνική λέξη Επιφάνεια. Η συνήθειά της να προσφέρει δώρα ή κάρβουνα στα μικρά παιδιά συνδέεται με τους χαρακτήρες του Άη Βασίλη ή του Άη Νικόλα ή, για κάποιους άλλους, με τη ρωμαϊκή θεότητα Strenia, σύμβολο του νέου έτους, που εορταζόταν με παραδοσιακές  ανταλλαγές δώρων κατά τα Σατουρνάλια.

ΓΕΝΝΑΙΟΔΩΡΗ ΓΡΙΟΥΛΑ. Οι εορτασμοί για τη Μπεφάνα αποτελούσαν ευκαιρία για τις πιο φτωχές οικογένειες να εξοικονομήσουν, με τη μορφή δώρων, πράγματα που τους έλειπαν. Παραδοσιακά, πήγαιναν από σπίτι σε σπίτι, για να προσφέρουν τις ευχές τους, και σε αντάλλαγμα έπαιρναν τρόφιμα και μικροδωράκια. Μια σύγχρονη απόπειρα εκχριστιανισμού της γιορτής της Μπεφάνα είναι ο συσχετισμός της με τη γιορτή των Τριών Μάγων. Σύμφωνα με μια παράδοση, οι ιεροί άνδρες της βιβλικής αφήγησης συναντήθηκαν με τη γριούλα και προσπάθησαν, μάταια, να την πείσουν να τους ακολουθήσει και όλοι μαζί να επισκεφτούν το Θείο Βρέφος.

Η γριά, αφού στην αρχή αρνήθηκε, λέγεται ότι στη συνέχεια μετάνιωσε και από τότε πηγαίνει από σπίτι σε σπίτι και προσφέρει δώρα στα άλλα παιδιά, ελπίζοντας να εξιλεωθεί στον μικρό Ιησού.

Συνταγές

Η πιο τέλεια βασιλόπιτα!

Το ρεβεγιόν στην οικογένειά μας είναι πάντα μικρό, γι’ αυτό και προτιμώ συνταγές που να δίνουν πιο διαχειρίσιμες ποσότητες. Ακολουθεί η συνταγή μου, για μια αφράτη, γευστική βασιλόπιτα που μπορείτε να φτιάξετε εύκολα και γρήγορα, με σύρμα χειρός ή με μίξερ.

-Εργαλεία-– Σύρμα χειρός ή μίξερ
– Μπολ ανάμειξης
– Στρογγυλή φόρμα 28 εκ.
– Μαχαίρι βουτύρου

-Υλικά-

– 500 γρ. αλεύρι που φουσκώνει μόνο του
– 250 γρ. βούτυρο ή μαργαρίνη
– 400 γρ. ζάχαρη
– 4 μέτρια αυγά
– 260 ml γάλα
– 1 κ.γ. εκχύλισμα βανίλιας και ξύσμα από 1 πορτοκάλι
– σταφίδες και χοντροκομμένα καρύδια
– 1 μικρό κέρμα που το τυλίγουμε σε αλουμινόχαρτο και το αλευρώνουμε


* για το γλάσο

– 300 γρ. ζάχαρη άχνη
– 4 κουταλιές της σούπας χυμός λεμονιού

-Εκτέλεση-
1. Προθερμαίνουμε τον φούρνο μας στους 180oC, στις αντιστάσεις.
2. Χτυπάμε στο μίξερ ή με το σύρμα χειρός το λιωμένο βούτυρο ή μαργαρίνη με τη ζάχαρη, μέχρι να αφρατέψει. 
3. Προσθέτουμε τα αυγά ένα-ένα ανακατεύοντας καλά. 
4. Συνεχίζουμε, προσθέτοντας εναλλάξ λίγο-λίγο το αλεύρι και το γάλα. 
5. Ρίχνουμε τη βανίλια και το ξύσμα. 
6. Στο τέλος, προσθέτουμε τις σταφίδες και τα χοντροκομμένα καρύδια και ανακατεύουμε απαλά με μια μαρίζ. 
* Φροντίζουμε να μην ξεχάσουμε το φλουρί!
7. Βουτυρώνουμε καλά μία στρογγυλή φόρμα 28 εκ. και γυρίζουμε μέσα το μείγμα μας.
8. Ψήνουμε στους 180οC για 1 ώρα. Προσέχουμε να μην ανοίξουμε τον φούρνο πριν περάσουν τουλάχιστον 30 λεπτά.
9. Αφήνουμε το κέικ να κρυώσει εντελώς πριν του βάλουμε το γλάσο.

– Γλάσο-– Ανακατεύουμε μαζί τον χυμό λεμονιού και τη ζάχαρη άχνη, μέχρι να έχουμε ένα μείγμα ομοιογενές και λείο.
– Βγάζουμε την πίτα από τη φόρμα και απλώνουμε το γλάσο λεμονιού από πάνω, με ένα μαχαιράκι βουτύρου.
Διακοσμούμε με πρωτοχρονιάτικες παραστάσεις και με τον αριθμό του έτους. 
Καλή χρονιά!

Βιβλίο

Κριτική βιβλίου: Ο εκατοντάχρονος που πήδηξε από το παράθυρο και εξαφανίστηκε, Jonas Jonasson

Ένα παγκόσμιο μπεστ σέλερ που σατιρίζει την Ιστορία με αφοπλιστικό χιούμορ

Με το πρώτο του μυθιστόρημα, Ο εκατοντάχρονος που πήδηξε από το παράθυρο και εξαφανίστηκε, ο Σουηδός Jonas Jonasson κατέκτησε το αναγνωστικό κοινό παγκοσμίως. Πρόκειται για ένα βιβλίο που ισορροπεί ανάμεσα στη σάτιρα, την περιπέτεια και το ιστορικό μυθιστόρημα, προσφέροντας μια ανάγνωση που δύσκολα ξεχνιέται.

Η ιστορία ξεκινά με τον Άλαν Καρλσον, έναν υπερήλικο που αποφασίζει την ημέρα των εκατοστών γενεθλίων του να αποδράσει από τον οίκο ευγηρίας. Από εκεί και πέρα ξετυλίγεται μια απίθανη αλυσίδα γεγονότων: βαλίτσες γεμάτες χρήματα, καταδιώξεις από εγκληματίες και αστυνομία, παράξενες φιλίες που γεννιούνται μέσα στην τύχη και την αφέλεια. Παράλληλα, μέσα από αναδρομές στο παρελθόν, ο αναγνώστης ανακαλύπτει πώς ο Άλαν βρέθηκε τυχαία παρών σε μερικές από τις σημαντικότερες καμπές του 20ού αιώνα, συνομιλώντας με δικτάτορες και ηγέτες, χωρίς ποτέ να χάνει την απλότητα και την αδιαφορία του για την εξουσία.

Η δύναμη του βιβλίου βρίσκεται στο ύφος του. Ο Jonasson γράφει με ανάλαφρο χιούμορ και δηκτική ειρωνεία, μετατρέποντας την ίδια την Ιστορία σε μια παράλογη σκηνή όπου η τύχη παίζει τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Η φιλοσοφία του Άλαν –«όλα κάπως θα πάνε, οπότε δεν χρειάζεται να ανησυχείς υπερβολικά»– δίνει το μέτρο μιας αφήγησης που, πίσω από το κωμικό της προσωπείο, μιλά για την αδυναμία του ανθρώπου να ελέγξει τη μοίρα του.

Αν και κάποιοι αναγνώστες ίσως βρουν την πλοκή υπερβολικά παρατραβηγμένη, η υπερβολή αυτή είναι συνειδητή: πρόκειται για μια γκροτέσκα κωμωδία όπου η αλήθεια και το φανταστικό μπλέκονται αξεδιάλυτα, σε σημείο που τελικά να μην έχει σημασία τι είναι ρεαλιστικό και τι όχι.

Ένα παραμύθι για τον 20ό αιώνα

Ο Εκατοντάχρονος δεν είναι απλώς μια κωμωδία καταστάσεων· είναι και μια ανατρεπτική αναδρομή στον ταραχώδη 20ό αιώνα. Μέσα από την αδιάφορη ματιά του Άλαν, η Ιστορία χάνει το βάρος της και παρουσιάζεται σαν μια αλληλουχία τυχαίων γεγονότων. Έτσι, το βιβλίο καταλήγει να είναι ένα είδος παραμυθιού για την Ιστορία –ένα παραμύθι που μας υπενθυμίζει ότι η ζωή δεν χρειάζεται πάντα να παίρνεται στα σοβαρά.

Το μυθιστόρημα του Jonas Jonasson είναι γοητευτικό, πρωτότυπο και γεμάτο ανατροπές. Συνδυάζει το σαρκαστικό χιούμορ με τον ιστορικό σχολιασμό, χαρίζοντας στον αναγνώστη στιγμές γέλιου αλλά και τροφή για σκέψη. Ένα βιβλίο που αξίζει να διαβαστεί όχι μόνο για την πλοκή του, αλλά κυρίως για τον τρόπο που μας διδάσκει, με τον πιο ανάλαφρο τρόπο, να βλέπουμε τη ζωή με περισσότερη ελαφρότητα και λιγότερο άγχος.

Jonas Jonasson, Ο εκατοντάχρονος που πήδηξε από το παράθυρο κι εξαφανίστηκε, μετάφραση: Γρηγόρης Ν. Κονδύλης, εκδόσεις Ψυχογιός

Σαν σήμερα

Σαν σήμερα: το 79 μ.Χ. εξερράγη ο Βεζούβιος, σκορπίζοντας τον όλεθρο στην Πομπηία

Μάθετε για την καταστροφική έκρηξη του Βεζούβιου στις 24 Αυγούστου 79 μ.Χ., την ξαφνική εξαφάνιση της Πομπηίας και τι αποκαλύπτουν σήμερα οι ανασκαφές για τη ρωμαϊκή καθημερινότητα.

Το εσωτερικό του κρατήρα του Βεζούβιου, πηγή: Wikimedia Commons

Η καταστροφή

Το καλοκαίρι του 79 μ.Χ., η ζωή στην Πομπηία κυλούσε κανονικά. Η πόλη ήταν πλούσια, γεμάτη εμπορική δραστηριότητα, θέατρα, λουτρά και όμορφα διακοσμημένες βίλες. Όμως στις 24 Αυγούστου (σύμφωνα με τις περισσότερες πηγές) ο Βεζούβιος εξερράγη με τρομακτική δύναμη. Στάχτη και καπνός κάλυψαν τον ουρανό, ενώ καυτά ηφαιστειακά υλικά έθαψαν την πόλη μέσα σε λίγες ώρες.

Οι μαρτυρίες

Ο Ρωμαίος συγγραφέας Πλίνιος ο Νεότερος, που παρακολούθησε την έκρηξη από απόσταση, περιγράφει σε επιστολές του την καταστροφική δύναμη του φαινομένου. Η περιγραφή του θεωρείται η πρώτη «επιστημονική» καταγραφή ηφαιστειακής έκρηξης, και γι’ αυτό σήμερα παρόμοια φαινόμενα λέγονται «πλίνιες εκρήξεις».

Η ζωή που πάγωσε στον χρόνο

Η στάχτη σκέπασε τα πάντα τόσο γρήγορα, ώστε πολλά αντικείμενα, κτίρια και ακόμη και στιγμές καθημερινότητας διατηρήθηκαν σχεδόν ανέπαφα. Τα εκμαγεία των κατοίκων που βρέθηκαν στις ανασκαφές μαρτυρούν τον ξαφνικό τρόμο της τελευταίας τους στιγμής. Παράλληλα, οι τοιχογραφίες, τα αγγεία, τα καταστήματα και τα δημόσια κτίρια δίνουν πολύτιμες πληροφορίες για τον ρωμαϊκό πολιτισμό.

Πηγή φωτογραφίας: Roberto Salomone/AFP/Getty Images

Η σημασία των ανασκαφών

Η Πομπηία άρχισε να ανασκάπτεται συστηματικά τον 18ο αιώνα και έκτοτε αποτελεί μοναδικό «παράθυρο» στην Αρχαιότητα. Η πόλη μάς δείχνει πώς ζούσαν, εργάζονταν, διασκέδαζαν και μαγείρευαν οι Ρωμαίοι. Για τον λόγο αυτό έχει χαρακτηριστεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.

Ένα διαχρονικό μάθημα

Η ιστορία της Πομπηίας δεν είναι μόνο αρχαιολογικό θαύμα, αλλά και υπενθύμιση της δύναμης της φύσης. Μια ακμάζουσα πόλη χάθηκε μέσα σε λίγες ώρες, αφήνοντάς μας όμως μια ανεκτίμητη πολιτιστική κληρονομιά που συγκινεί μέχρι σήμερα.

Παιδί

Η σημασία της άσκησης και της σωματικής δραστηριότητας για παιδιά και εφήβους

Η σωματική δραστηριότητα αποτελεί έναν από τους πιο σημαντικούς παράγοντες για την υγιή ανάπτυξη των παιδιών και των εφήβων. Δεν αφορά μόνο τη φυσική κατάσταση· η άσκηση επηρεάζει την ψυχική ευεξία, την κοινωνικότητα και την ανάπτυξη σημαντικών κινητικών δεξιοτήτων.

Οφέλη της άσκησης για τη σωματική υγεία

Τα οφέλη της σωματικής δραστηριότητας για την υγεία των παιδιών είναι πολλαπλά:

  • Καρδιοαγγειακή υγεία: Η τακτική άσκηση είναι ευεργετική για την καρδιά και το καρδιαγγειακό σύστημα.
  • Δυνατοί μύες και γερά κόκκαλα: Δραστηριότητες όπως το τρέξιμο, τα άλματα ή το σκαρφάλωμα συμβάλλουν στην ενδυνάμωση των μυών και των οστών.
  • Διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους: Η άσκηση μειώνει τον κίνδυνο παιδικής παχυσαρκίας και χρόνιων παθήσεων.

Μελέτες δείχνουν ότι τα παιδιά που κινούνται τακτικά έχουν καλύτερη φυσική κατάσταση, λιγότερες πιθανότητες να εμφανίσουν προβλήματα υγείας και περισσότερη ενέργεια στην καθημερινότητά τους.

Οφέλη της άσκησης για την ψυχική υγεία και την κοινωνικοποίηση

Η άσκηση δεν ωφελεί μόνο το σώμα. Ενισχύει επίσης:

  • Την αυτοπεποίθηση: Η επίτευξη στόχων στο παιχνίδι ή στον αθλητισμό αυξάνει την αυτοεκτίμηση.
  • Τη συγκέντρωση: Η φυσική δραστηριότητα βελτιώνει την προσοχή και την απόδοση στο σχολείο.
  • Κοινωνικές δεξιότητες: Η συμμετοχή σε ομαδικά αθλήματα βοηθά στην ανάπτυξη συνεργασίας και επικοινωνίας.

Ο ρόλος των γονέων

Οι γονείς διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της συμπεριφοράς των παιδιών απέναντι στην άσκηση. Μερικές πρακτικές συμβουλές:

  • Οικογενειακές δραστηριότητες: Πεζοπορία, ποδηλασία ή παιχνίδια στον κήπο χτίζουν καλές συνήθειες και ενισχύουν το δεσμό γονέα-παιδιού.
  • Σταθερή ρουτίνα: Καθημερινά σύντομα διαλείμματα για άσκηση, όπως 15 λεπτά παιχνίδι ή ασκήσεις, βοηθούν στη διατήρηση ενεργού τρόπου ζωής.
  • Παράδειγμα προς μίμηση: Τα παιδιά είναι πιο πιθανό να θελήσουν να μιμηθούν έναν πιο δραστήριο γονέα.

Συμβουλές για τους εφήβους

Οι έφηβοι χρειάζονται επιλογές δραστηριοτήτων που τους ενδιαφέρουν:

  • Αθλήματα όπως μπάσκετ, ποδόσφαιρο, χορός ή κολύμβηση αυξάνουν την πιθανότητα μακροχρόνιας συμμετοχής.
  • Η ισορροπία μεταξύ άσκησης και ξεκούρασης είναι σημαντική για την αποφυγή τραυματισμών και υπερκόπωσης.
  • Η κοινωνική διάσταση των δραστηριοτήτων βοηθά στην ανάπτυξη φιλικών σχέσεων και της αυτοεκτίμησης.

Η σωματική δραστηριότητα αποτελεί επένδυση στην υγεία, την ψυχική ευεξία και την κοινωνική ανάπτυξη των παιδιών και των εφήβων. Μέσα από καθημερινές συνήθειες και οικογενειακές δραστηριότητες, μπορούμε να ενθαρρύνουμε τα παιδιά μας να αναπτύξουν έναν υγιή και ενεργό τρόπο ζωής, γεμάτο χαρά και συναισθηματική σύνδεση.

Παιδί

Η αξία των οικογενειακών παραδόσεων: Μικρές συνήθειες, μεγάλοι δεσμοί

Ανακαλύψτε πώς οι οικογενειακές παραδόσεις ενισχύουν τους δεσμούς και προσφέρουν αίσθηση ασφάλειας και ταυτότητας. Μικρές συνήθειες με μεγάλη αξία.

Τον τελευταίο καιρό σκέφτομαι πολύ τις μικρές συνήθειες που έτσι, υποχθόνια, δίνουν χαρακτήρα στις οικογένειές μας. Αυτά που κάνουμε ξανά και ξανά χωρίς ιδιαίτερο προγραμματισμό, αλλά που, στην τελική, έχουν τη μεγαλύτερη σημασία.

Δεν πρόκειται για σημαντικές περιστάσεις ή επίσημες παραδόσεις, αλλά για μικρές, σταθερές στιγμές που κάνουν μια οικογένεια να νιώθει «δεμένη» και μετατρέπουν τον χρόνο που μοιραζόμαστε σε κάτι ξεχωριστό.

Διάβασα πρόσφατα μια έρευνα, η οποία αφορά τα χόμπι μας και το πέρασμά τους από το ένα μέλος της οικογένειας στο άλλο (Chums Legacy of Leisure). Η έρευνά τους έδειξε ότι το 59% των ατόμων άνω των 60 υιοθέτησαν χόμπι ή συνήθειες από μεγαλύτερα μέλη της οικογένειάς τους, και περισσότερα από τα μισά (52,4%) νιώθουν ότι μεταβίβασαν αυτά τα ενδιαφέροντα στις νεότερες γενιές. Μου θύμισε ότι αυτές οι καθημερινές συνήθειες δεν είναι απλώς όμορφες· αποτελούν μέρος της κληρονομιάς μας.

Γι’ αυτό σκέφτηκα να μοιραστώ μερικές από τις απλές παραδόσεις που φέρνουν κοντά την οικογένειά μας.

Βραδιά ταινίας και παιχνιδιών τα Σαββατοκύριακα

Αυτή είναι μια από τις αγαπημένες μας συνήθειες. Φυλάμε τα κινητά μας, σβήνουμε τα δυνατά φώτα, φοράμε τα πιο άνετα ρούχα μας. Κάποιες φορές παίζουμε επιτραπέζια, άλλες φορές απλώς καθόμαστε και κουβεντιάζουμε στον καναπέ και άλλες φορές βλέπουμε ταινία τρώγοντας ποπ-κορν. Είναι σαν να πατάμε παύση στο τέλος της εβδομάδας.

Το πρωινό της Κυριακής

Οι Κυριακές μας συνήθως ξεκινούν με πρωινό για όλη την οικογένεια. Ξυπνάμε πιο χαλαρά, ανάβουμε την καφετιέρα και φτιάχνουμε τα αυγά μας.

Η έρευνα της Chums έδειξε ότι σχεδόν τα τρία τέταρτα των ατόμων άνω των 55 θεωρούν ότι καθημερινές τελετουργίες, όπως ένα φλιτζάνι τσάι ή ένα συνηθισμένο πρωινό, προσφέρουν πραγματική αίσθηση ηρεμίας και σταθερότητας. Καταλαβαίνω απόλυτα γιατί. Δεν είναι μόνο το φαγητό· είναι ο ρυθμός, η άνεση του να ξέρεις πώς ξεκινά η μέρα σου.

Η (άκοπη) κληροδότηση συνηθειών

Τα χόμπι δεν τα κάνουμε πάντα για να πετύχουμε. Τις περισσότερες φορές είναι απλά κάτι που απολαμβάνουμε, μικρές ενασχολήσεις που περνούν από γενιά σε γενιά με φυσικό τρόπο.

Για μένα, είναι η κηπουρική. Τη λατρεύω και τη βρίσκω εξαιρετικά θεραπευτική. Δεν υπάρχει καλύτερο πράγμα από το να βάζεις τα χέρια σου στο χώμα και να ξεχνάς τα πάντα. Ο πατέρας μου ήταν εξαιρετικός ερασιτέχνης αγρότης, είχε τον κηπάκο του και κάθε καλοκαίρι κόβαμε ένα σωρό νοστιμιές.

Τώρα και τα παιδιά μου ακολουθούν τα ίδια βήματα. Είναι υπέροχο να βλέπεις αυτή τη χαρά να περνάει σιωπηλά, χωρίς υποχρεώνεται κανείς να συμμετέχει.

Σύμφωνα με την έρευνα της Chums, το διάβασμα βιβλίων, η κηπουρική και τα παζλ είναι από τα πιο συνηθισμένα χόμπι που περνούν από τη μια γενιά στην άλλη.

Οικογενειακοί περίπατοι

Μια άλλη αγαπημένη συνήθεια είναι οι περίπατοι που κάνουμε μαζί με τα παιδιά μας στη φύση. Σχεδόν κάθε Σαββατοκύριακο, όταν ο καιρός το επιτρέπει, διαλέγουμε μια πεζοπορική διαδρομή στην περιοχή μας και την εξερευνούμε. Κάθε φορά βρίσκουμε ένα σημείο και κάνουμε πικνίκ. Εντυπωσιάζομαι κάθε φορά από τις διαφορετικές μυρωδιές κάθε εποχή του χρόνου και από την απόσταση που νιώθουμε από την καθημερινότητά μας.

Είναι υπέροχο να σκέφτομαι ότι αυτοί οι οικογενειακοί περίπατοι δείχνουν στα παιδιά μου έναν πιο απλό και ανέξοδο τρόπο διασκέδασης, ενώ ταυτόχρονα τα μαθαίνουν τη σημασία της φύσης για τη ζωή μας. Σύμφωνα με την έρευνα Legacy of Leisure, ένας ήρεμος περίπατος ήταν η κορυφαία δραστηριότητα για ξεκούραση και χαλάρωση στις μεγαλύτερες ηλικίες.

Η σημασία της κληρονομιάς

Δεν συνειδητοποιούμε πάντα τι κληροδοτούμε στις επόμενες γενιές μέχρι να το δούμε να αντανακλάται πίσω σε εμάς. Μια φράση που επαναλαμβάνει το παιδί μας, ο τρόπος που βουτυρώνει το ψωμί του, ή πώς κουρνιάζει στον καναπέ με μια κουβέρτα.

Αυτές οι μικρές τελετουργίες είναι οι κλωστές που δένουν τη μία γενιά με την άλλη. Και όταν τις αντιμετωπίζουμε με σεβασμό και νόημα, αντέχουν στον χρόνο.

Παιδί

Παιδί και βιβλίο: 6 τρόποι για να αγαπήσουν τα παιδιά τα βιβλία και το καλοκαίρι

Ανακαλύψτε πρακτικούς τρόπους για να ενθαρρύνετε τα παιδιά να διαβάζουν το καλοκαίρι. Ιδέες για να γίνει η ανάγνωση ευχάριστη και δημιουργική εμπειρία.

Το καλοκαίρι είναι η αγαπημένη εποχή των παιδιών, γεμάτη παιχνίδι, θάλασσα και ξεγνοιασιά. Παράλληλα όμως, είναι και μια μοναδική ευκαιρία για να καλλιεργήσουν την αγάπη τους για το διάβασμα. Χωρίς την πίεση των σχολικών μαθημάτων, τα παιδιά μπορούν να ανακαλύψουν τη χαρά του βιβλίου με πιο φυσικό και ευχάριστο τρόπο. Η ανάγνωση δεν χρειάζεται να μοιάζει με υποχρέωση· αντίθετα, μπορεί να γίνει κομμάτι των καλοκαιρινών τους εμπειριών, ένα ταξίδι φαντασίας που θα τα συντροφεύει σε κάθε τους δραστηριότητα.

Ένας πρώτος τρόπος είναι να δημιουργήσετε μια μικρή καλοκαιρινή λίστα βιβλίων. Δώστε στα παιδιά την ελευθερία να διαλέξουν μόνα τους τίτλους που τα ενδιαφέρουν, καθώς η προσωπική επιλογή λειτουργεί πάντα ως κίνητρο. Μπορεί να είναι μυθιστορήματα, κόμικς, βιβλία γνώσεων ή ακόμα και περιοδικά· σημασία έχει να απολαμβάνουν την ανάγνωση. Η εμπειρία μπορεί να γίνει ακόμα πιο όμορφη αν ενταχθεί σε μια οικογενειακή ρουτίνα. Διαβάστε μαζί, έστω λίγες σελίδες κάθε μέρα, είτε το βράδυ πριν τον ύπνο είτε ένα χαλαρό απόγευμα στην αυλή. Αυτές οι στιγμές δεν ενισχύουν μόνο την αναγνωστική τους διάθεση αλλά δημιουργούν και μια ιδιαίτερη αίσθηση σύνδεσης με τους γονείς.

Η ανάγνωση μπορεί επίσης να συνδεθεί με δραστηριότητες της καθημερινότητας. Ένα βιβλίο για τη φύση μπορεί να συνοδευτεί από μια εκδρομή σε ένα δάσος, ενώ μια ιστορία με μαγειρική μπορεί να γίνει αφορμή για να δοκιμάσετε μαζί μια συνταγή. Παράλληλα, η επίσκεψη σε μια βιβλιοθήκη ή σε μια καλοκαιρινή λέσχη ανάγνωσης θα δώσει στα παιδιά την ευκαιρία να ανακαλύψουν καινούριους τίτλους και να μοιραστούν την εμπειρία με συνομηλίκους τους. Για τα πιο τεχνολογικά εξοικειωμένα παιδιά, τα e-books και τα audiobooks είναι μια εξαιρετική λύση, ειδικά στα ταξίδια ή στις ώρες που θέλουν να συνδυάσουν την ανάγνωση με τις οθόνες που ήδη αγαπούν.

Τέλος, ο σημαντικότερος τρόπος για να ενθαρρύνετε τα παιδιά είναι να τους δίνετε το καλό παράδειγμα. Όταν σας βλέπουν να διαβάζετε στον ελεύθερο χρόνο σας, αντιλαμβάνονται ότι το βιβλίο δεν είναι «υποχρέωση», αλλά μια πηγή χαλάρωσης και χαράς. Έτσι, η ανάγνωση το καλοκαίρι μετατρέπεται σε μια δημιουργική και ευχάριστη εμπειρία, που θα τα βοηθήσει να επιστρέψουν τον Σεπτέμβριο γεμάτα φαντασία και έτοιμα να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις της νέας σχολικής χρονιάς.

Πηγές:
scholastic.com

atriumhealth.org

numberworksnwords.com

childmind.org

doorsteplibrary.org.uk

healthychildren.org

Σχολείο

Συμβουλές για μια ήρεμη πρώτη μέρα στο σχολείο

Ανακαλύψτε πρακτικές συμβουλές για να ξεκινήσετε τη σχολική χρονιά χωρίς άγχη. Από την προετοιμασία το προηγούμενο βράδυ μέχρι την ενίσχυση της αυτοπεποίθησης των παιδιών.

Πηγή φωτογραφίας: https://www.pexels.com

Συμβουλές για μια ήρεμη πρώτη μέρα στο σχολείο

Η πρώτη μέρα στο σχολείο μπορεί να προκαλέσει άγχη τόσο σε γονείς όσο και σε παιδιά. Ωστόσο, με λίγη προετοιμασία και θετική διάθεση, μπορούμε να την κάνουμε μια ευχάριστη εμπειρία για όλους. Ας δούμε πώς:

1. Προετοιμαστείτε το προηγούμενο βράδυ

Η προετοιμασία από το βράδυ πριν βοηθά στην αποφυγή άγχωδους πρωινού. Ετοιμάστε σχολικές τσάντες, ρούχα και πρωινό, ώστε το πρωί να είναι πιο ήρεμο.

2. Δημιουργήστε μια θετική ατμόσφαιρα

Μιλήστε για τα θετικά του σχολείου: νέοι φίλοι, ενδιαφέροντα μαθήματα και δραστηριότητες. Μοιραστείτε και τις δικές σας θετικές εμπειρίες για να ενισχύσετε την αυτοπεποίθηση του παιδιού.

3. Ενισχύστε την αυτονομία

Δώστε στο παιδί μικρές ευθύνες, όπως το να ετοιμάσει την τσάντα του ή να επιλέξει τα ρούχα του. Αυτό ενισχύει την αίσθηση αυτοεκτίμησης και μειώνει το άγχος.

4. Διατηρήστε μια σταθερή ρουτίνα

Η σταθερότητα στις ώρες ύπνου, φαγητού και μελέτης βοηθά το παιδί να προσαρμοστεί καλύτερα στο σχολικό πρόγραμμα.

5. Ακούστε και υποστηρίξτε

Αν το παιδί εκφράσει ανησυχίες ή φόβους, ακούστε το με προσοχή και δείξτε κατανόηση. Μην υποτιμάτε τα συναισθήματά του, αλλά ενισχύστε την αυτοπεποίθησή του με θετικά λόγια.

6. Ενθαρρύνετε τη συναισθηματική σύνδεση

Πριν αποχωρήσετε, αφιερώστε λίγο χρόνο για αγκαλιές ή θετικές κουβέντες. Αυτές οι μικρές στιγμές ενισχύουν την ασφάλεια και την εμπιστοσύνη του παιδιού.


Με αυτές τις απλές, αλλά αποτελεσματικές στρατηγικές, μπορούμε να εξασφαλίσουμε μια ήρεμη και ευχάριστη πρώτη μέρα στο σχολείο για τα παιδιά μας. Η προετοιμασία και η θετική διάθεση είναι το κλειδί για μια επιτυχημένη αρχή στη σχολική χρονιά.

Πηγές: